MỘT SỐ THÔNG TIN CƠ BẢN VỀ HUYỆN HÓC MÔN TPHCM

Theo sách “Gia Định thành thông chí” của Trịnh Hoài Đức, tháng hai năm Mậu Dần (1698), chúa Nguyễn ra lệnh đến Thống suất Nguyễn Hữu Cảnh vào kinh lý phía nam và quyết định hành động xây dựng công ty Gia Định gồm huyện Phước Long và huyện Tân Bình. Thời gian 1698, vùng khu đất phía Nam dân ở thưa thớt, khu đất đai còn hoang vu, địa danh “Hóc Môn” lúc đó không xuất hiện thương hiệu gọi, là một vùng khu đất trực thuộc huyện Tân Bình, thuộc phủ Gia Định.

Từ thời điểm năm 1698 tới năm 1731, một trong những lưu dân từ miền Bắc, miền Trung do không cam chịu sự thống trị nghiêm ngặt của phong kiến triều Trịnh-Nguyễn phân tranh loạn lạc nên sẽ tới vùng khu đất này nhằm sinh cơ, lập nghiệp; lập ra những thôn ấp và nông trại, lúc đầu tạo ra 06 thôn thư thư tăng trưởng thành 18 thôn. Tới thời điểm đầu thế kỷ 19, một trong những thôn của Hóc Môn vẫn còn đó những nét hoang dã, xuất hiện cọp dữ nổi tiếng như “cọp vườn trầu” và xuất hiện nhiều đầm môn nước mọc um tùm, nên vào dân gian địa danh “Hóc Môn” xuất hiện thương hiệu gọi từ đó (hóc hẻm xuất hiện nhiều cây môn).

Năm 1802, sau thời điểm lên ngôi, vua Gia Long sẽ đến cải cơ hội lại những đơn vị chức năng hành chính, đổi phủ Gia Định thành trấn Gia Định. Tới năm 1808, vua Gia Long lại đổi trấn Gia Định thành Gia Định Thành và nâng huyện Tân Bình lên thành Phủ Tân Bình. Phủ Tân Bình xuất hiện 04 huyện, vào đó xuất hiện huyện Bình Dương. Lúc đó, vùng khu đất Hóc Môn thời buổi này xuất hiện thương hiệu gọi là huyện Bình Dương thuộc phủ Tân Bình của Gia Định Thành, huyện lỵ Bình Dương đóng góp trên làng Tân Thới Nhì (nay là vùng Trung tâm Thị trấn Hóc Môn).

Năm 1832, vua Minh Mạng đổi thương hiệu Gia Định Thành thành tỉnh Phiên An. Tới năm 1836, lại tiếp tục đổi thương hiệu tỉnh Phiên An thành tỉnh Gia Định. Năm 1841, phủ Tân Bình lại tăng thêm một huyện là huyện Bình Long (do một phần huyện Bình Dương tách ra). Lúc đó, vùng khu đất Hóc Môn thời buổi này xuất hiện thương hiệu gọi là huyện Bình Long thuộc phủ Tân Bình, tỉnh Gia Định.

Năm 1862, thực dân Pháp sẽ chia lại địa giới hành chính tỉnh Gia Định gồm có 03 phủ, 41 tổng; huyện Bình Long thuộc phủ Tây Ninh, tỉnh Gia Định. Huyện lỵ Bình Long đóng góp trên làng Tân Thới Nhì (nay là vùng trung tâm thị trấn Hóc Môn).

Sau cuộc khởi nghĩa 18 thôn vườn trầu (1885), thực dân Pháp chính thức đổi thương hiệu huyện Bình Long thành quận Hóc Môn. Quận Hóc Môn thời điểm 1885-1945 thuộc tỉnh Gia Định là một vùng khu đất rộng lớn rộng lớn gồm có 4 tổng: Tổng Long Tuy Thượng, Tổng Long Tuy Hạ, Tổng Long Tuy Trung và Tổng Quận Bình Thạnh Trung ở trên địa phận của 3 quận huyện: Hóc Môn, Củ Chi và quận 12 thời buổi này.

Vào thời điểm kháng chiến chống Pháp (1945-1954), Hóc Môn là một vào 04 quận của tỉnh Gia Định Hóc Môn, Thủ Đức, Gò Vấp, Nhà Bè). Tới thời Việt Nam Cộng Hòa sống miền Nam (1954-1975), quận Hóc Môn tiếp tục thuộc tỉnh Gia Định. Khái niệm cơ hội mạng tùy từng yêu cầu tăng trưởng của trào lưu cơ hội mạng vào từng thời gian, Hóc Môn xuất hiện nhiều lần tách nhập, thay cho đổi ranh giới: từ thời điểm năm 1954 tới thời điểm cuối năm 1959, quận Hóc Môn gồm có 3 quận – huyện là: Hóc Môn, Củ Chi và quận 12 thời buổi này; từ thời điểm năm 1960 tới năm 1961 tách ra thành 2 quận: Hóc Môn và Củ Chi; từ thời điểm năm 1961 tới năm 1969, Hóc Môn và Gò Vấp sáp nhập lại thành quận Gò Môn; tiếp sau đó nhập thêm một trong những xã của Củ Chi xây dựng phân trung tâm Gò Môn, từ thời điểm năm 1969 tới năm 1972 phân trung tâm Gò Môn tách ra thành 4 quận nhỏ, vào đó Hóc Môn tách thành 2 quận: Đông Môn và Tây Môn; từ thời điểm năm 1972 tới năm 1975: Đông Môn và Tây Môn nhập lại thành quận Hóc Môn.

Sau ngày thống nhất khu đất nước (30 tháng 4 năm 1975), Hóc Môn là một vào 5 huyện nước ngoài thành của TP.HCM Hồ nước Chí Minh, đồng thời nhận thêm hai xã: An Phú Đông và Thạnh Lộc (trước gọi là Thạnh Lộc Thôn) của quận Gò Vấp (cũ); đồng thời đổi thương hiệu xã Đông Hưng Tân thành Đông Hưng Thuận, xã Tân Thới Trung thành với chủ Tân Xuân; xã Tân Thới Nhứt viết lại thành Tân Thới Nhất. Thế huyện Hóc Môn xuất hiện 14 xã: An Phú Đông, Đông Hưng Thuận, Đông Thạnh, Nhị Bình, Tân Hiệp, Tân Thới Hiệp, Tân Thới Nhất, Tân Thới Nhì, Tân Xuân, Thạnh Lộc, Thới Tam Thôn, Trung Mỹ Tây, Xuân Thới Sơn, Xuân Thới Thượng.

Ngày 23 tháng 3 năm 1977, xây dựng thị trấn Hóc Môn, thuộc huyện Hóc Môn, từ phần khu đất cắt ra của ba xã: Tân Thới Nhì, Thới Tam Thôn và Tân Hiệp cùng huyện.

Ngày 27 tháng 8 năm 1988, huyện Hóc Môn lập thêm hai xã: Bà Điểm (từ phần khu đất cắt ra của xã Tân Thới Nhất) và Tân Chánh Hiệp (từ phần khu đất cắt ra của xã Đông Hưng Thuận và xã Trung Mỹ Tây). Thế thời điểm hiện tại huyện Hóc Môn xuất hiện 01 thị trấn Hóc Môn và 16 xã: Nhị Bình, Xuân Thới Thượng, Xuân Thới Sơn, Bà Điểm, Đông Thạnh, Tân Hiệp, Thới Tam Thôn, Tân Xuân, Tân Thới Nhì, Thạnh Lộc, An Phú Đông, Tân Thới Hiệp, Đông Hưng Thuận, Tân Thới Nhất, Tân Chánh Hiệp, Trung Mỹ Tây.

Từ ngày một tháng 4 năm 1997 tới nay do yêu cầu tăng trưởng tài chính – xã hội cộng đồng của TP.HCM, huyện Hóc Môn tách ra 5 xã: Thạnh Lộc, An Phú Đông, Tân Thới Hiệp, Đông Hưng Thuận, Tân Thới Nhất; 711 héc-ta diện tích S tự nhiên và 15.461 nhân khẩu của xã Tân Chánh Hiệp (phần còn sót lại của xã này được sáp nhập vào xã Thới Tam Thôn); 273 héc-ta diện tích S tự nhiên và 11.332 nhân khẩu của xã Trung Mỹ Tây (phần còn sót lại của xã này được sáp nhập vào xã Tân Xuân) nhằm xây dựng quận 12.

Ngày 5 tháng 11 năm 2003, xây dựng 2 xã Trung Chánh và Xuân Thới Đông từ một phần xã Tân Xuân. Ngày nay, Hóc Môn xuất hiện 11 xã và 1 thị trấn.

Ngày nay trên địa phận huyện Hóc Môn sẽ và đang được tạo ra một trong những trung tâm khu đô thị mới như trung tâm khu đô thị Sophia Garden, trung tâm khu đô thị Xuân Thới Sơn… đều tọa lạc phía nam huyện, giáp ranh với quận 12.

THÔNG TIN QUY HOẠCH HUYỆN HÓC MÔN